X hits on this document

90 views

0 shares

0 downloads

0 comments

6 / 23

راهكارهايي براي انجام يك جستجوي موفق1

گستردگي انواع منابع اطلاعاتي در اينترنت، ضرورت انتخاب راهبردها و روش‌هاي نويني را براي جستجو و بازيابي اطلاعات در اين محيط ايجاد كرده است. در اين مقاله سعي مي‌شود به پاره‌اي از مسائل براي انجام يك جستجوي موفق اشاره شود:

قبل از جستجو بايد به دقت بينديشيد كه چه اطلاعاتي را مي‌خواهيد بازيابي كنيد. معمولا براي شروع جستجو بايد پرسش مورد نظر خود را به كليدواژه‌هاي مناسب تبديل كنيد. همچنين بايد با پوشش موضوعي پايگاه اطلاعاتي كه مي‌خواهيد در آن جستجو كنيد آشنا بوده و خصوصيات ويژه آن را بشناسيد. در اكثريت پايگاه‌هاي اطلاعاتي مي‌توانيد اطلاعات مربوط به پوشش موضوعي را از گزينه‌اي نظير about us، information و غيره، همچنين اطلاعات مربوط به چگونگي فرمول‌بندي جستجو را مي‌توانيد از گزينه‌هايي نظير help، search tips، user guides و ... به دست آوريد.

بسياري از پايگاه‌هاي اطلاعاتي به كاربر اجازه مي‌دهند كه نه تنها در يك ركورد به طور كلي بلكه در فيلدهاي خاص به جستجوي كليدواژه يا عبارت بپردازند و براي انجام اين گونه جستجو‌ها معمولا بايد از گزينه‌هاي Advanced search، expert search، guided search و ... استفاده ‌شود.

          براي فرمول‌بندي جستجو معمولا امكان استفاده از عملگرهاي بولي (AND, OR, NOT) در همة پايگاه‌ها و موتورهاي جستجو وجود دارد كه روش‌ قابل انعطافي براي جستجو‌هاي تركيبي است، اگر چه ممكن است هر يك از پايگاه‌ها و موتورهاي جستجو، شكل خاصي از جستجوي بولي را با استفاده از علائم + ، ـ يا كلمات AND، OR، NOT انجام دهند.

در عملگر AND دو كليدواژه طوري تركيب مي‌شوند كه ركوردهايي را كه شامل هردو اصطلاح باشند بازيابي شوند و كاربرد آن جهت محدود كردن دامنه جستجو مي‌باشد.

           عملگر OR دامنه جستجو را گسترش داده و ركوردهايي را كه شامل يكي از كليدواژه‌ها و يا هر دو باشد بازيابي مي‌كنند. كاربرد آن جهت وسيع‌تر كردن دامنه جستجو مي‌باشد.

عملگر NOT نيز براي محدودكردن نتيجه جستجو در صورتي كه بخواهيم ركوردهاي مربوط به يك كليدواژه را از مجموعه ركوردهاي موجود در پايگاه حذف كنيم به كار مي‌رود و نتايج جستجو را كاهش مي‌دهد.

براي جلوگيري از بازيابي ركوردهاي نامرتبط مي‌توانيد از واژگان كنترل شده استفاده كنيد، كه معمولا در پايگاه‌هاي اطلاعاتي با گزينه‌هاي index، subject، thesaurus معرفي شده‌اند. يعني كليدواژه‌هاي مورد نظر را از اين سياهه‌ها استخراج كنيد. استفاده از محدودگرهايي نظير جستجو در يك فيلد خاص (نويسنده، عنوان، موضوع و ...) و سال نشر مشخص و ... نيز در بسياري از پايگاه‌ها ميسر است.

سخن آخر اين كه، در يك جستجو توأم شدن تخصص موضوعي و به كارگيري فرمول‌بندي مناسب براي جستجو و سپس ارزيابي نتايج بازيابي شده منجر به انجام جستجوي موفق خواهد شد.

1) زهره عباسي (كارشناس ارشد مركز اطلاع‌رساني و كتابخانه مركزي  دانشگاه فردوسي مشهد)

Document info
Document views90
Page views90
Page last viewedThu Dec 08 00:44:00 UTC 2016
Pages23
Paragraphs396
Words7190

Comments